CRISISORGANISATIE


'De kunst is niet om je voor te bereiden op de laatste crisis, maar op de volgende'

Barry Visscher vindt het belangrijk om in levens van mensen een verschil te maken. Dat gold in het verleden bijvoorbeeld voor de vredesmissies waaraan hij deelnam en voor de humanitaire hulpactie waarvoor hij werd ingezet in Mozambique. Dat geldt nu dichter bij huis voor zijn werk bij de GHOR. Zijn motivatie is de impact van een ramp voor de burger zo gering mogelijk maken, en het liefst voorkomen.

Goed voorbereid

“Het is geen baan achter een stoffig bureau driehoog achter”, grijnst Barry als hij uitlegt wat zijn functie 'senior beleidsmedewerker GHOR' inhoudt. “Ik ben verantwoordelijk voor onze crisisorganisatie. Dat betekent dat ik, samen met de collega's, zorg dat de crisisfunctionarissen in alle opzichten goed zijn voorbereid op het bestrijden van rampen en crises. In de 'koude fase', dus wanneer er geen sprake is van een incident, kan mijn dag gaan van een planvormingssessie via een vakbekwaamheidstraining tot een netwerkcontact of een evaluatie van een inzet. Daarnaast vervul ik de rol van algemeen commandant bij een daadwerkelijke ramp of crisis. De ultieme test om te ervaren of alle puzzelstukjes in elkaar vallen.”

Opleiden, trainen en oefenen

Hij is zich ervan bewust dat incidenten zelden verlopen zoals tevoren voorspeld. “Wij zeggen hier wel eens: De kunst is niet om je voor te bereiden op de laatste crisis, maar op de eerstvolgende. De vraag is: hoe doe je dat? Belangrijk is je te realiseren dat OTO –  opleiden, trainen en oefenen – geen doel op zich is, maar een middel om tot een goede voorbereiding te komen. Je moet inzetten op het menselijk vermogen tot improviseren, op zijn veerkracht en zijn omgevingsbewustzijn.”


Ook de samenstelling van het team speelt een belangrijke rol, legt Barry uit. “Wie neem je aan? Het is belangrijk te zorgen voor de juiste mix qua achtergronden en karakter, rollen en verantwoordelijkheden. In combinatie met de trainingen leidt dit alles bij elkaar uiteindelijk, als het goed is, tot het efficiënter, effectiever en veiliger opereren van teams.”

"Je moet inzetten op het menselijk vermogen tot improviseren, 
op zijn veerkracht en zijn omgevingsbewustzijn.
"

Vakbekwaamheid

De methode die ten grondslag ligt aan de teamtrainingen is Team Resource Management (TRM). “Dit is een methode om door gedragsbeïnvloeding van de functionarissen hun effectiviteit op teamniveau te verbeteren”, aldus Barry. “Dat gebeurt door het professionaliseren van juist die niet-technische gedragscompetenties. TRM richt zich op de competenties leiderschap, omgevingsbewustzijn, assertiviteit, communicatie, missie en planvorming, besluitvorming, aanpassingsvermogen en flexibiliteit. Daarnaast betrekken we in de trainingen dat ook stress en vermoeidheid en de workload invloed hebben op de onderlinge samenwerking.”

De crisisfunctionarissen zijn in principe zelf verantwoordelijk voor hun eigen vakbekwaamheid. Barry: “Zij oefenen dus zelf invloed uit op hun leerproces. Bureau GHOR biedt de kaders waarbinnen zij hun vakbekwaamheid op niveau kunnen houden.” Is er behoefte aan het ontwikkelen van een bepaalde vaardigheid en wordt die niet in het algemene programma of het jaarplan aangeboden, dan kan de functionaris zelf met zo'n verzoek bij de GHOR aankloppen. “Er ontstaat zo dus een vakbekwaamheidstraject op maat”, aldus Barry.

Crisisorganisatie

De crisisorganisatie van GHOR NHN bestaat uit zo'n dertig functionarissen. Zij zijn afkomstig van verschillende organisaties: dat kan het GHOR-bureau zelf zijn, maar ook de GGD, de meldkamer of de ambulancedienst. De officieren van dienst geneeskundig staan gemiddeld eens in de acht à negen dagen een dag op hard piket. Zij dienen binnen dertig minuten na een melding ter plaatse te zijn. De algemeen commandant en het hoofd informatie staan eens in de vijf weken een week op hard piket en moeten binnen 45 minuten met het Regionaal Operationeel Team van de Veiligheidsregio operationeel zijn. Voor andere functionarissen, zoals het hoofd acute gezondheid, het hoofd publieke gezondheid en het lid stafsectie gezondheidszorg geldt zacht piket, met eveneens een opkomst binnen 45 minuten.